Bu kimyasal maddelerin 81
tanesinin doğrudan kansere neden olduğu biliniyor. Sağlıklı bir yaşam için
sigaraya hiç başlamamak gerekse de, sigarayı bırakmak da yeniden daha sağlıklı
olmak için büyük önem taşıyor. Sigara içen kişilerin yaşadıkları sağlık
sorunları, sigarayı bıraktıkları günden itibaren düzelmeye başlıyor. Memorial
Ankara Hastanesi Göğüs Hastalıkları Bölümü’nden Prof. Dr. Metin Özkan “09 Şubat
Sigarayı Bırakma Günü” öncesinde sigarayı bırakmanın insan sağlığı üzerindeki
olumlu etkileri hakkında bilgi verdi.
Bırakın ömrünüz uzasın
Sigara içen insanların neredeyse tamamı sigaranın
zararlarının farkında olsalar da içmeye devam etmektedir. Bunun nedeni
insanları sürekli sigara içmeye zorlayan ve çok güçlü bağımlılık yapan nikotin
adı verilen maddedir. Nikotin, çok güçlü bir psikolojik uyarıcıdır ve eroin,
kokain ve alkolden daha güçlü bağımlılık yapar. Nikotin beyne ulaştığında bazı
hormonların salgılanmasına neden olarak zevk alma, gevşeme, sakinleşme ve
konsantrasyon artışına neden olmaktadır. Ancak zamanla bu değişikliklerin devam
edebilmesi için vücut daha fazla nikotine ihtiyaç duyar. Böylelikle içilen
sigaranın miktarı artar. İçilen her sigara insan hayatından 12 dakika
çalmaktadır. Sigara içenlerde 15-20 kat daha fazla kanser görülmektedir. Sigara
sadece kansere neden olmaz. KOAH denilen hastalığın da %90’dan fazla nedeni
sigaradır. Ayrıca sigara içenlerde; kalp krizi geçirme, beyin damar hastalıkları,
felç ve bacak kangreni riski daha fazladır. Sigara içen kadınlarda; düşük
yapma, erken doğum, düşük doğum ağırlıklı bebek doğurma, kısırlık riski
yüksektir. Sigara erkeklerde de kısırlık ve iktidarsızlığa neden olmaktadır.
Sigara isteği geldiğinde yürüyüş yapıp müzik
dinleyebilirsiniz
Birkaç denemeyle bırakamamış olmak kişinin iradesizliğine
değil sigaranın çok güçlü bağımlılık yapıcı özelliğine bağlıdır. Özellikle
bıraktıktan sonraki ilk 3 hafta içinde zorlanma yaşanması normaldir. Sigara
bırakmaya çalışan kişi kendini yargılamadan ve suçlamadan mücadele etmelidir.
Sigarayı bıraktıktan sonra yaşanabilecek sıkıntılar; sinirlilik, huzursuzluk,
dikkat dağınıklığı, uykusuzluk, isteksizlik, kabızlık, iştah artışı olarak
sıralanabilir. Bu durumlarda yürüyüşe çıkmak, duş almak, spor yapmak, müzik
dinlemek, aşırı çay ve kahve içmemek, ılık süt içmek ve baş ağrıları için
gerekirse ağrı kesiciler almak genellikle çözüm olabilmektedir. İştah artışı ve
kabızlık durumunda bol su içilmesi, meyve ve sebze tüketilmesi, sakız
çiğnenmesi tavsiye edilmektedir.
Elektronik sigara da sağlığa zararlı
Sigarayı bırakmak için atılacak ilk adım, bırakma günü
belirlemektir. Daha sonra ise uzman desteği alınmalıdır. Bu destek aileden,
doktordan veya etkinliği kanıtlanmış tedavi yöntemlerinden alınabilir. Nikotin
sakızları, nikotin bantları gibi “nikotin yerine koyma tedavileri” veya
nikotinin etkilerine benzer etkileri olan ilaçlar kullanılarak bu bağımlılıktan
kurtulmak mümkün olabilmektedir. Doktor kontrolünde kullanılan bu yöntemler tüm
dünyada başarıyla uygulanmaktadır. Sigara bırakma konusu maalesef çok fazla
suiistimal edilebilmektedir. Etkinliği kanıtlanmamış ama eczanelerde kontrolsüz
bir şekilde satışı yapılan bazı maddeler ve bazı yöntemler ciddi sağlık
sorunlarına neden olabilmektedir. Bunlara son zamanlarda kullanımı giderek
yaygınlaşan elektronik sigaralar da dahildir. Elektronik sigaraların içinde de
sigara da olduğu gibi kanserojen maddeler bulunmaktadır. Bu ürünlerin sigarayı
bıraktırmadığı araştırmalarla kanıtlanmıştır.