KOAH Hastalığına Karşı Bir Adım da Siz Atın!

KOAH Hastalığına Karşı Bir Adım da Siz Atın!

Global Initiative of Obstructive Lung Disease (Kronik Obstrüktif Akciğer Hastalığına Karşı Küresel Girişim Grubu) tarafından 2014’ün Dünya Koah Günü teması “KOAH’a karşı sağlık bir yaşam için yürüyün’” olarak belirlendi.


KOAH Hastalığına Karşı Bir Adım da Siz Atın!

Yakın Doğu Üniversitesi Basın ve Halkla ilişkiler Dairesi Müdürlüğü'ne açıklamalarda bulunan YDÜ Hastanesi Göğüs Hastalıkları Anabilim Dalı Uzmanı Dr. Fadime Tülücü, Kronik Obstrüktif Akciğer Hastalığına Karşı Küresel Girişim Grubu tarafından her yıl Kasım ayının 3. Çarşamba’sı olarak belirlenen Dünya KOAH Günü, bu yıl 19 Kasım 2014 tarihinde çeşitli etkinliklerle gerçekleştirildi. Her sene KOAH hastalığıyla ilgili bir temanın seçilerek, yazılı ve görsel basın aracılığıyla toplumda farkındalığın oluşturulmasının hedeflendiği günde bu yıl tema olarak “yürüyüş” seçildi.

Sağlıklı Bir Yaşam İçin KOAH’a Karşı Her Gün Yürüyün!

Yakın Doğu Üniversitesi Hastanesi Göğüs Hastalıkları Anabilim Dalı Uzmanı Dr. Fadime Tülücü, toplumda hastalığa karşı bilincin oluşması için KOAH hakkında merak edilen soruları yanıtladı.

KOAH nedir?

Kronik Obstüktif Akciğer Hastalığı, akciğerde hava akımı kısıtlanması ile karakterize olarak ilerleyici ve tam olarak geri dönüşümlü olmayan, buna karşılık önlenebilir ve tedavi edilebilir bir akciğer hastalığıdır. Zararlı gaz ve partiküllerin  solunması ile oluşan mikrobik olmayan bir iltihaplanmaya bağlı gelişir. Sadece akciğerle sınırlı kalmayıp diğer organları da ilgilendirir.

Toplumda sık görülen bir hastalık mıdır?

Dünyada KOAH %5 ile %20 sıklığında görülmektedir. Hayati risk taşıyan hastalıklar sıralamasında hızla 3. sıraya yükselmektedir ve sakatlığa yol açan hastalıklar arasında 13. sıradadır. Yapılan çalışmalarda, koroner arter hastalığı, kalp yetmezliği, şeker hastalığı, yüksek tansiyon şikayetleriyle dahiliye ve kardiyoloji servislerinde yatan hastaların yaklaşık %35'ine KOAH'ın da eşlik ettiği ve bunun sonucunda hastalıkların daha ağır seyretmesine sebep olduğu belirlenmiştir. Buna rağmen, yapılan araştırmalar dünyada KOAH’lı hastaların yalnızca %25-50’sinin tanı aldığını göstermiştir.

Risk faktörleri nelerdir?

 KOAH hastalarının %90’ında tütün ürünleri (sigara, pipo, puro, nargile vs.) kullanımı veya dumana maruz kalma görülür. Bunun dışında ısınma, yemek pişirme gibi sebeplerle kapalı ortamda odun, kömür gibi organik yakıtların kullanılması, dumanının solunması veya bazı meslek gruplarında (maden, metal, odun, kağıt, tahıl, çimento, tekstil işçiliği vb.) toz, duman ve zararlı gazlara maruz kalmak da hastalık için risk oluşturmaktadır.

Yaşanılan şehrin hava kalitesi KOAH hastalığına neden olabileceği gibi, daha çok hastalığın seyri ve atakların sıklığında etkin rol oynamaktadır. Hastaların %1’inden az bir kısmında, özellikle genç yaş gruplarında, akciğer hasarına yol açan genetik bir hastalık rol oynar. Astım da, KOAH riskini 12,5 kat artırır.

Sigara kullanımı KOAH hastalığını nasıl tetikler?

Sigara dumanındaki toksik maddeleri atabilmek için, vücudun savaşcı hücreleri hava yollarına birikir. Bu mücadele için salınan maddeler, hava yolları ve akciğerdeki hava keseciklerinin yapısını bozar, balgam miktarı artar, hava yolları daralır, hava akım hızı azalır, akciğerde kirli hava birikir ve kana oksijen geçişi bozulur.

Hangi belirtilerde hastalıktan şüphelenilmelidir?

40 yaş üstündeyseniz, sigara içiyorsanız, uzun süren, tekrarlayan öksürüğünüz, balgam çıkarmanız varsa, yaşıtlarınızdan daha erken veya eskisinden daha çabuk yoruluyorsanız KOAH olabilirsiniz!

Genellikle hastalar, nefes darlığı günlük aktivitelerini etkileyecek duruma geldiğinde doktora başvurur. Doktora başvuruda gecikmenin en önemli sebebi, şikayetlerin sigara içimine ve yaş ilerlemesine bağlanmasıdır. Oysa ki, hastalık erken dönemde teşhis edilebilirse durdurulabilir, daha iyi yaşam koşulları sağlanabilir ve hayati kayıplar azaltılabilir. Ancak bilinmelidir ki, hastalık hangi evrede olursa olsun hastanın solunumunu iyileştirmek için yapılabilecek bir yöntem mutlaka vardır.

Hastalığın tanısı nasıl konulur?

Hastalığın tanısı solunum fonksiyon testleri ile konulur. Özel bir laboratuvarda bilgisayara bağlı bir cihazla hastanın nefes ölçüm testleri yapılır. Bu yöntem ile tanı konulmasının yanı sıra hastalığın seyri, ataklar, verilen tedaviye cevap da değerlendirilir. 

Hastalığın tedavisi nasıldır? 

Sigara kullanımının bırakılması tedavinin en önemli basamağı olup hastalığın ilerlemesini önleyecektir. Ağız içine püskürtülen nefes açıcı ilaçlar hastaların şikayetlerini azaltmak, solunum konforunu iyileştirmek, egzersiz kapasitesini artırmak için kullanılır. Solunum yoluyla verilen ilaçların etkili olması için doğru şekilde kullanılması gerekir.

Zatürre ve grip aşılarının yapılması, dengeli beslenme, hastanın standart kilosuna kavuşturulması da tedavinin birer basamağıdır.

Doğru nefes almayı, balgam çıkarmayı, solunum kaslarını en az eforla en iyi şekilde kullanmayı ve güçlendirmeyi öğreten pulmoner rehabilitasyon programları uygulanır. Hastaya atak için risk faktörleri öğretilip, nasıl korunması gerektiği anlatılır.

Akciğerlerin daha iyi çalışması için egzersiz zorunludur. Fakat hastalar genellikle egzersizden korkar, nefes darlığı nedeniyle egzersiz yapamayacağını düşünür veya nefes darlığının artacağından korkarlar. Bu düşünce doğru değildir. Aksine hareketsiz kalınması, kasların zayıf düşmesine ve nefes darlığının artmasına neden olur. Hareketli ve aktif bir yaşam akciğer kapasitesini arttırır, hastalığın ilerlemesini yavaşlatır.

Bu nedenle herkesin yapabileceği en kolay ve etkili egzersiz yürüyüştür. Bu yıl KOAH Günü vesilesiyle tekrar vurguluyoruz: Sağlıklı bir yaşam için, KOAH hastalığından korunmak veya hastalığınızın ilerlememesi için yürüyün! Her gün bir adım fazla yürüyün!

 

DİĞER HABERLER