İnsan hayatını, verimliliğini ve
mutluluğunu önemli ölçüde etkileyen sindirim kaynaklı
sorunlar, sindirim sisteminin işlevindeki anormalliklerinden kaynaklanır. Yani şikayetler; tümör,
kitle, ülser, enfeksiyon veya başka herhangi bir yapısal
problem nedeniyle değildir.
Sindirim sistemindeki fonksiyonel
bozukluk; ağrının kaynaklandığı bölgenin muayenesi,
görüntülemesi ve alınan doku örneğinin mikroskop altında
incelemesinde bir anormallik tespit edilmediği halde, bedensel işlevlerin
normal çalışmasını engelleyen tıbbi bir durumdur.
Bu nedenle fonksiyonel
sorunların teşhisi, hasta öyküsünün belirli hastalıklara uyum
gösterip göstermediğine göre belirlenir. Bazı durumlarda birden çok test
ile sonuç doğrulanmaktadır.
MODERN YAŞAM SİNDİRİM
SİSTEMİNİ ETKİLİYOR
Fonksiyonel sindirim
bozuklukları; sindirim sisteminde yemek borusu, mide, safra yolları
ve bağırsakları etkileyebilir. Çok sayıda fonksiyonel sindirim
bozukluğu tanımlanmıştır.
Toplumda en yaygın görülen fonksiyonel
sindirim bozuklukları, “huzursuz bağırsak sendromu” (İBS),
kabızlık ve hazımsızlıktır. Bunun yanında; dışkı tutamama, midede
yanma/ekşime, yutma güçlüğü, boğazda yumru hissi, kusma ve anal bölge
bozuklukları da sıklıkla ortaya çıkmaktadır. Neden ve nasıl
oluştukları tam olarak bilinmemekle birlikte; sanayi ürünü besinler,
yanlış beslenme alışkanlıkları, modern ve hareketsiz yaşam
şartları, besin alerjileri, psikolojik ve
davranışsal faktörlerden kaynaklandığı düşünülmektedir.
FONKSİYONEL BOZUKLUKLAR 3’E AYRILIR
Fonksiyonel sindirim bozuklukları üçe
ayrılmaktadır. Sindirim kanalının hareketlerindeki bir düzensizlik
‘motilite bozuklukları”dır ve ağrılı kas spazmlarına veya
kramp şeklinde karın ağrılarına sebep olabilir. Duyarlılık
bozuklukları yani aşırı hassasiyet ise sindirim sisteminin küçük
olaylara aşırı tepki göstererek, aynı şartlara sahip başka bir
kişinin hissetmediği ağrıların yaşamasına yol
açar. Beyin-bağırsak fonksiyon bozukluğunda ise, beyin ve sindirim
kanalı arasında iletişimde anormallikler söz konusudur. Bu sorunda; sinir
sisteminden sindirim kanalına ya da tersi yönde yanlış
sinyallerin gönderilmesine sebep olarak,
fonksiyonel bozuklukların ya da hafif bir ağrı sinyalinin anormal
derecede hissedilmesi durumu ortaya çıkar.
BU BELİRTİLERE DİKKAT EDİN
Karın ağrısı, iştahsızlık, yutma güçlüğü,
yemek sonrası şişkinlik, erken doyma, kilo kaybı, dışkıda renk değişikliği,
kanama, bulantı veya kusma, tuvalet değişiklikleri, göğüs kafesinde yanma
gibi şikayetler bir sindirim sistemi hastalığına ait genel
belirtilerdir. Şikayetler arasında açıklanmayan kilo kaybı,
yutma güçlüğü, kusma, dışkıda kan görme, gece uyandıran karın
ağrıları ve bu belirtilerin son günlerde ya da haftalarda ortaya
çıkmış olması ise ciddi hastalıkları işaret edebilir.
HASTADAKİ ENDİŞE ORTADAN
KALDIRILMALI
Şikayetler ile uzmana
başvurulduğunda; ülser, tümör, safra taşı, enfeksiyon veya sindirim kanalı
darlıkları gibi
hastalıklar araştırılır. Eğer şikayetlerin “fonksiyonel”
olduğuna karar verilirse; spazm azaltıcı, asit kontrol edici
veya bağırsak düzenleyici bazı ilaçlar ve beslenme önerileri
verilir. Her durumda belirtilerle ilgili endişenin giderilmesi tedavinin
en önemli aşamalarından biridir.
SİNDİRİM ŞİKAYETLERİNİ AZALTMAK
İÇİN…
1. İşlenmiş yiyecekler yerine doğal yiyeceklerle
beslenmeyi tercih edin.
2. Yaşadığınız ortama yakın yerlerde
üretilmiş gıdaları almaya dikkat edin.
3. Enfeksiyon veya parazit riskini
azaltmak için genel temizlik kurallarına uyun.
4. Orta yaşın üzerinde
iseniz doktorun önerisiyle sindirim enzimi takviyesi kullanın.
5. Bağırsak floranızı dost bakterilerle
yeniden inşa etmek için probiyotik destek
ürünlerinden yararlanın.
6. Sadece doğal olduğundan emin
olduğunuz yağları alın ve kullanın.
7. Yemekleri küçük lokma ile ve
ağzınızda tamamen öğütene kadar çiğneyin.
8. Yemek miktarını azaltıp yemek
süresini uzun tutun.
9. Süt ve brokoli gibi laktozdan
zengin gıdaların şikayetlerinizi artırıp artırmadığını test edin.
10. Vücut fonksiyonlarını sürekli
çalışır tutmak için, hareketli bir yaşam tarzını benimseyin.