Havuza atlarken, sağlımızı riske atmayalım
GAZETTE
- Yaz mevsimi yaklaşıyor. Sulama
kanallarındaki boğulmaların önüne geçebilmek amacıyla, her mahallede 2-3 tane
kurulan yüzme havuzlarında ise yeni sezon hazırlıkları başladı. TMMOB Kimya
Mühendisleri Odası Güney Bölge Şube Başkanı Ali Çelik, özellikle çok sıcak günlerde
bu havuzların kapasite üstü kullanıldığını belirterek, ”Yoğunluk artınca, havuz
suları kimyasal ve mikrobiyolojik açıdan hızla kirleniyor. Bu duruma, havuz
kimyasallarının yanlış kullanımı eklenince, kirlilik tehlikeli boyutlara
ulaşarak insan sağlığını ciddi ölçüde tehdit ediyor” dedi. “Bütün bunlara kimyasal madde kazaları
nedeniyle zehirlenmeyi, hatta ölüm olaylarını da dahil edin” diye konuşan
Başkan Çelik, “Stabilizatörlü dezenfektanlar
ve havuz sularındaki parametrelerinin yüksek düzeyde olması, insan sağlığı
açısından risk taşır. Kapalı havuzlarda stabilizatörlü dezenfektan kullanılması
yasaktır. Açık havuzlarda kullanılması tartışılmalıdır. Ayrıca klorlu
dezenfekte işleminde de havuz suyunda bulunabilecek en yüksek serbest klor
oranı gözden geçirilmelidir” dedi.
HAVUZ SUYU
OPERATÖRLERİ LİSE MEZUNU OLMALI
Bugün havuz
kimyasalı pazarlayan şirketlerle, Halk Eğitim Müdürlükleri’nin ortaklaşa
düzenledikleri sertifikalı eğitimlerde, çoğunlukla kimya mühendisi
bulunmadığını kaydeden Ali Çelik, “Sonuçta gerekli bilimsel bilgiden yoksun
sözde Havuz Suyu Operatörleri yüzme havuzlarında çalışıyor. Ve havuzlarda ciddi
kimyasal ve mikrobiyolojik sorunlar çıkıyor. Havuz suyu operatörü, yönetmeliğe
göre, "yüzme havuzlarında kullanılan suyu kimyasal, fiziksel ve
mikrobiyolojik yönden kullanıma hazırlayan, bu konuda eğitim almış ve en az
lise mezunu kişidir. Gerçekten de bu mesleği yapacak kişilerin en az lise
mezunu hatta kimya meslek lisesi mezunu olmalarında fayda var. İlkokul
mezunlarının da bu tür sertifikaya dayalı eğitimlere katılarak meslek sahibi
olmalarında ısrar ediliyor” dedi.
KİRLİ
HAVUZLAR BİRÇOK HASTALIKLARA YOL AÇABİLİR
Çelik, insanların
dışarıdan bakarak havuz sularının kirli veya temiz olduğunu anlayamayacaklarını
belirterek, “Kimyasal ve mikrobiyolojik uygun değerlere sahip olmayan
havuzlarda, özellikle çocuklar daha çok zarar görür. Sektörde birçok
dezenfektan var, ama halen ülkemizde ve dünyada yüzme havuzlarında en çok
kullanılan sıvı klor, yani sodyum hipoklorittir. Bu dezenfektan özellikle
ucuzdur ve kolay temin edilir” diye konuştu. Çelik, şunları kaydetti; “İyi
eğitilmemiş operatörler, klor dezenfektasyonu sürecinde klorun havuz suyu
içindeki kimyasal reaksiyon kademelerini iyi takip edemez, çoğunlukla
"Bağlı klor" oluşumuna neden olur. Bağlı klor, klorun bir organik
yapı içine girip parçalanmadan önceki halidir ve insan sağlığına zararlıdır.
Eğer havuz suyuna yeteri kadar klor verilmez ise suya geçen idrar ve ter gibi
atıklarda bulunan amonyak, azot gazına dönüşmeden kloramin basamağında kalır.
Bağlı klor, işte budur. Yoğun klor kokusu havuz suyunda bağlı klor oranının
yüksekliğine işaret eder. Sularda kimyasal ve mikrobiyolojik parametreler
standartlara uymuyorsa, birçok sağlık sorunu yaşanır: Bağlı klorun yüksekliği
gözde ve ciltte iritasyona, orta kulak iltihabına, mayo ve boyalı saçlarda renk
atmasına neden olur. İnsan dışkısından kaynaklanan kirlenmeler, başta
dizanteri, kolera, bulaşıcı sarılık ve amipli dizanteri gibi hastalıklara yol açabilir.
Bu nedenle, Sağlık ile Milli Eğitim Bakanlığı yetkilileri, operatör olacak
adayların en az lise mezunu, tercihen kimya meslek lisesi mezunu olmaları
şartında anlaşmalı. Hayat Boyu Öğrenme Genel Müdürlüğü`nün sertifika
programındaki eğiticiler, Sertifikalı Havuz Suyu Operatörü Eğitmeni olan Kimya
Mühendisleri olmalı. Sağlık Bakanlığı
ile Milli Eğitim Bakanlığı, "en az" ve "en çok"
aralıklarını kaldırmalı 48 saatin üzerinde bir eğitim programı hazırlanmalı.
Sağlık Bakanlığı onaylı dezenfektanlar ve havuz suyu kimyasalları
kullanılmasını sağlamalı ve denetlemeli.
KAÇAK İÇKİ
İMALATI VE TÜKETİMİ ÖNLENEBİLİR
Başkan Ali
Çelik, onlarca kişinin ölümü ve bir o kadar insanın da sakat kalmasına yol açan
kaçak alkol tüketiminin de Adana’da yaygın konuma geldiğine dikkat çekerek, “Özel
Tüketim Vergisi’nin (ÖTV) düşürülmesiyle bu sorunun engellenebileceğini ifade
etti. Bir litre alkollü içkinin, asgari ücretli bir kişinin yaklaşık 3 günlük
yevmiyesi tutarında olduğuna dikkat çeken Başkan Çelik, “Bu durum merdiven altını ve kaçak içki
üretimi adeta teşvik etmektedir. Alkollü içki ürünlerinden alınan ÖTV ve KDV
dünyanın hiçbir ülkesinde bu denli yüksek değildir. kaçak içki tüketimi teknik değil,
toplumsal bir sorundur” dedi.
EGZOZ GAZLARI
BÜYÜK TEHLİKE OLUŞTURUYOR
Çelik, yoğun
trafikteki zararlı egzoz gazlarının insan sağlığını olumsuz etkilediğini ifade
ederek, “Zararlı olan maddeler solunan
havada bulunursa teneffüs edilen bu hava zehirlenmelere ve ileriki aşamalarda
kanser dahil bir çok hastalığın oluşmasına yol açar. Bu gazlar insan sağlığının
yanı sıra hayvanlar ve doğa açısından da tehlikelidir” dedi. Çelik, Çevrenin
daha temiz tutulabilmesi için otomobil üreticilerinin alternatif yakıtlar ve
elektrikli araç üretimine teşvik edilmesi gerektiğini bildirdi. Bir insanın
günlük ihtiyacı olan temiz havayı tek bir aracın 10 dakikada tehlikeli hale
dönüştürebildiğine vurgu yapan Çelik, şunları söyledi: “Trafiğin yoğun olduğu
sabah ve akşam saatlerinde özellikle şehir içinde egzoz gazları havada ve
açıkta satılan gıdalarda önemli miktarda kirlilik oluşturuyor. Küçük Saat,
Çakmak Caddesi, Cemal Gürsel Caddesi vb. dükkanlarda çalışan vatandaşlar yoğun
bir şekilde araç egzozlarından çıkan gazlarla kirlenmiş havayı soluyarak ciddi
sağlık riskleri ile karşı karşıya kalmakta, ileri dönemlerde ise ölümcül ciddi
rahatsızlıklara yakalanabilmektedir. Bu durum alışveriş yapan, otobüs
duraklarında bekleyen herkes için geçerlidir.”. Belediyelerin şehir içi trafik
yoğunluğunu azaltıcı önlemler üzerinde acil olarak durması gerektiğine dikkat
çeken Çelik, şehir merkezi diye tabir edilen Küçük Saat ve çevresinde hava
ölçüm cihazı olması gerektiğini anlattı. Çelik, “Egzozlarından aşırı derecede
siyah duman atan araçlar, sıkı denetim altına alınmalı ve bunlar için cezai
müeyyideler artırılmalı” dedi.
BONZAİ
TEHDİDİ HALEN GEÇMİŞ DEĞİL
Başkan Ali
Çelik, uyuşturucu kullanımıyla ilgili de açıklamalarda bulundu. Halk arasında
“Bonzai” olarak bilinen uyuşturucu maddenin yasa dışı olarak çok ucuza kolayca
üretilip satılabilmesinin sakıncalarını anlattı. Ucuz olması sebebiyle gençler
arasında bu uyuşturucunun yaygınlaştığını ifade eden Çelik, “Bilim adamlarının
uyarılarına göre Bonzai kullanımının kalp`te aritmi, hipertansiyon ve
böbreklerde tahribat gibi sağlık sorunlarına neden olduğu belirtilmektedir. Bir
çok uyuşturucu maddede olduğu gibi Bonzai vücuda girdiğinde başlangıçta
algılarda zayıflama, halüsinasyon görülmesi, olaylara karşı aşırı tepki verme
gibi etkiler yarattığı bilinmektedir. Daha sonra ise önce denge kaybı, ardından
geçici körlük ve bilinç kaybı oluşabilmekte; ölüme neden olduğu konusunda
araştırmalar vardır.” Çelik, her türlü bağımlılık yapıcı madde ile mücadelede
öncelikli sorumluluğun devlet yetkililerinde olduğunu ifade ederek, “Devlet
narkotik malzemeler ile ilgili kolluk güçlerini kullanarak mücadele etmeli,
eğitim müfredatında geniş yer vererek bilinçlendirme faaliyetlerini arttırmalı”
uyarısında bulundu.