Vaillant
Türkiye’nin çevre ve doğal yaşamın
korunması konusunda farkındalık yaratmak ve bu konudaki bilinci artırmak
amacıyla Doğa Derneği iş birliği ile hayata geçirdiği Küçük Akbabaları
Koruma Projesi için çalışmalar hız kesmeden devam ediyor. 2020 yılı çalışmaları
kapsamında özellikle göç eden küçük akbabaların karşı karşıya kaldığı tehditlere
yönelik farkındalığın artırılması hedefleniyor.
2015
yılında Beypazarı, 2017 yılından bu yana ise Mersin’de yürüttükleri projenin
2020 çalışmalarının COVID-19 pandemisine uygun gerekli önlemler alınarak planlamalar
doğrultusunda devam ettiğini belirten Vaillant Türkiye Satış ve Pazarlama
Direktörü Erol Kayaoğlu, bahar mevsimiyle birlikte küçük akbabaların ülkemize
doğru göç yolculuğunun da başladığını söyledi. Kayaoğlu, “Nesli tehlike altında
olan bu türü, oluşturduğumuz çoban ağı sayesinde yakından takip etme, olası
tehlikelere karşı koruma ve küçük akbabalar konusunda farkındalık yaratma
çalışmalarımıza devam ediyoruz. Bu kapsamda yılın başından bu yana Ankara
Beypazarı ve Mersin’de yuva belirleme çalışmaları ile küçük akbabaların göç
yollarında sayım çalışmaları gerçekleştirdik. Ayrıca küçük akbabaların
yaşamlarını tehdit eden unsurları belirleyerek koşullarını iyileştirme çalışmalarımıza
2020 yılında da devam ediyoruz” dedi.
TÜRKİYE’DE
SAHİPLENİLİYOR VE KORUNUYOR
Ankara
Beypazarı ve Mersin Bolkar Dağları’nda arazi çalışmaları yapıldığı bilgisini
veren Erol Kayaoğlu, “Bu arazilerde yuva belirleme, yavru sayısına bakma ve
analiz çalışmaları yapılıyor. Olası tehdit faktörlerini belirleyip koruma,
bilgilendirme ve farkındalık yaratmaya odaklanıyoruz. Küçük akbabayı en iyi
tanıyan ve gözlemleyen çobanlar, bölgede türe karşı bir tehdit oluştuğunda ilk
müdahale edebilecek kişiler. Ayrıca küçük akbaba göç esnasında özellikle
çobanların yaşadığı güzergahları kullanıyor. Bütün bu ortaklıklardan hareketle
küçük akbaba ile aynı habitatta birlikte yaşayan çobanlardan oluşan bir iletişim
ve dayanışma ağı kuruldu. Küçük akbaba herhangi bir tehditle karşı karşıya
kaldığı zaman çobanın nasıl müdahale edebileceğini öğreneceği veya durumu rapor
edebileceği bir yapı oluşturuldu. Bu çoban ağı, küçük akbaba için kurulmuş ilk
yerel halk tabanlı koruma ağı olma özelliği taşıyor. İlk olarak Beypazarı’nda
kurulmaya başlanan çoban ağının bir benzerini Mersin Bolkar Dağları’ndaki göçer
topluluklarla kuruluyor. Küçük
akbabaların en fazla rastlandığı bölgeler ise İspanya ve Türkiye. İspanya’da
dağlık alanlarda yuvalara rastlanırken Türkiye’de alçak alanlarda da yuva
kuruluyor. Köylere yakın yuvalar olduğu görülüyor. Bu durum, küçük akbabaların
Türkiye’de sahiplenildiğinin ve korunduğunun işareti” diye konuştu.
İLK YEREL
HALK TABANLI KORUMA ORTAKLIĞI
Çoban ağı sayesinde
yarı veya tam göçebe hayatını yaşayan çobanlarla birlikte küçük akbaba
konusunda farkındalığı artırmayı, tür tanımlama bilgisini güçlendirmeyi, türe
yönelik tehditleri anlatmayı ve yörede türe karşı olan tehditlerin çobanlar
tarafından rapor edilmesini sağlamayı hedeflediklerini belirten Özulu sözlerine
şöyle devam etti: “Hangi kuş ne zaman gelir, nereye yuva yapar, kaç tane yavru
uçurur, ne yemeyi sever gibi pek çok sorunun cevabı çobanların gözlemlerinde
saklı. Çoban ve küçük akbaba arasında birbirlerini besleyen bir yaşam döngüsü
bulunuyor. Konar göçerler mevsimin değişmesiyle birlikte yaylalara doğru
yolculuklarına başladı. Onlar sayesinde küçük akbabaların bulundukları yerleri
ve yuva yaptıkları yeni alanları tespit edebiliyor, yaşam şekilleri hakkında
bilinmeyenlerle ilgili bilgi sahibi oluyoruz.
Ankara
Beypazarı’nda 50-60 kişilik bir çoban ağına sahip olduklarını dile getiren
Serdar Özuslu, bu ağ sayesinde küçük akbabanın tiftik keçisi ile bağlantısının
tespit edilebildiğini söyledi. Özuslu, küçük akbaba sayısının tiftik keçisi ve
küçükbaş hayvan sayısı ile doğru orantılı arttığını vurguladı.
2019
yılındaki çalışmalarla Beypazarı’nda 100 küçük akbaba yuvası tespit edilirken
Mersin’de 64 küçük akbaba tek bir alanda gözlemlendi. Küçük akbabaların Avrupa
ve Türkiye’de üreyerek Afrika’ya uzanan göç yolculuklarında en önemli toplanma
bölgesi olan Adana ilinin Ceyhan ilçesine bağlı Sarımazı Mahallesi’nde 2019’da
toplam 903 küçük akbaba ve toplamda 118.124 kuş sayıldı. Küçük akbabalar konusunda
kitleleri bilinçlendirmek ve farkındalık yaratmak amacıyla 2019’da hayata geçirilen
iletişim kampanyası ile 17 milyon kişiye ulaşıldı. Sosyal medya hesabı ve internet
sitesi ile küçük akbabaların tanınması sağlandı; göç yolları ve yaşadıkları
sorunlar hakkında farkındalık yaratıldı. 2020 çalışmaları ile tehditler ortadan
kaldırılarak tüm Anadolu coğrafyasının küçük akbabalar için güvenli bir bölge
olması adına iş birlikleri geliştirilecek.