Türk Devletleri Teşkilatı ve KKTC - ADEM AKÖL

19 Kasım 2021 Cuma 00:25

Sovyet Sosyalist Cumhuriyetler Birliği, SSCB’nin 1991 yılında dağılması ile bir anda kendilerini boşlukta bulan 15 bağımsız ülkeden, Türk kökenli olan Azerbaycan, Kazakistan, Özbekistan, Kırgızistan ve Türkmenistan; Türkiye ile yakın ilişki kurmaya başlar… Bağımsızlıklarını yeni kazanmış olan bu 5 ülkeyi ilk tanıyan Türkiye Cumhuriyeti olurken, yeni durum için pek de hazır olunmamasına rağmen, dönemin Türkiye Cumhurbaşkanı Turgut Özal 1992 yılında 5 ülkenin Devlet Başkanlarını Ankara’ya davet eder… “Türk Dili Konuşan Ülkeler Zirvesi” adı altında toplanan liderler, Türk Keneşi’ni, yani Türk Konseyini oluştururlar.

Yazılarımızı takip edenler bilecektir, Türk Konseyi çalışmaları ile ilgili gelişmeleri sizlere sık sık aktarmış; Türk Keneşi ile başlayan birlikteliğin, zaman içerisinde Türk Devletleri Birliği oluşumuna doğru bir evrim gösterdiğini izah etmeye çalışmıştık.

Altı ülke liderinin 1992 yılında Ankara’da oluşturduğu Konsey, sonraki yıllarda 7’si liderler düzeyinde olmak üzere her yıl toplanarak önemli kararlar alırlar… Günümüze kadar yapılan toplantılarda gümrük, serbest ticaret, telekomünikasyon, üniversiteler arası işbirliği, İpek Yolu’nun canlandırılması, ortak kültürel mirasın tanıtılması, iş adamlarının çalışma koşulları, ekonomik kalkınma, dış dünya ile işbirliği, petrol ve doğal gaz boru hatlarının geliştirilmesi, uyuşturucu kaçakçılığı ile mücadele ve bilgi değişimi konularında önemli çalışmalar yapılır.

Türkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın Başkanlık ettiği 8. Liderler Zirvesi, bu yıl 12 Kasım’da İstanbul’da yapılır. Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev, Kazakistan Cumhurbaşkanı Kasım Cömert Tokayev, Özbekistan Cumhurbaşkanı Şevket Mirziyoyev, Kırgızistan Cumhurbaşkanı Sadır Caparov ve Türkmenistan Cumhurbaşkanı Gurbangulu Berdimuhamedov katılırlar toplantıya. Konsey Genel Sekreteri Bağdat Amreyev’in yanı sıra, gözlemci statüsü ile Macaristan Başbakanı Viktor Orban da katılımcılar arasındadır.

Bu toplantı sonunda Türk dünyasını bir ileri boyuta taşıyacak önemli ekonomik kararlar alınırken; Konsey’in ismi “Türk Devletleri Teşkilatı” olarak değiştirilir.

Önemli bir vurguyu işaret eden “Türk Devletleri Teşkilatı” ismine yaraşır bir kararla; egemenlik, toprak bütünlüğü ve uluslararası kabul görmüş sınırların dokunulmazlığına saygı göstererek, iç işlerine müdahale etmeden üye devletlerin güvenlik ve istikrarının güçlendirilmesi hedeflenir.

Türk Devletlerinin ortak çıkarlarının bulunduğu muhtelif alanlarda, geleceğe dönük işbirliğine rehberlik edecek stratejik bir belge olarak kabul edilen 'Türk Dünyası 2040 Vizyonu' da kayda değer bir önem içermektedir.

Azerbaycan, 44 Günlük Vatan Muharebesi'ndeki zaferinden ötürü tebrik edilerek, bu anlamda Cumhurbaşkanı İlham Aliyev’e takılan nişan, tüm dünya ve özellikle de Rusya’ya verilen bir mesaj olarak algılanmalıdır.

Karşılıklı ticaret ve yatırımın kolaylaştırılması; “Türk Yatırım Fonu” kurulması; bilgi ve tecrübe paylaşımının hızlandırılması; yeşil teknolojiler ve akıllı şehirler konusunda müşterek çalışma; sürdürülebilir tarımsal büyüme ve istikrarlı gıda arzına yönelik işbirliği ve enerji sektöründeki işbirliğini artırma yönünde de önemli kararlar alınır.

Zengezur koridorunun bir an önce faaliyete geçirilerek üye ülkeler arasındaki taşımacılık işlemlerinin kolaylaştırılması; karşılıklı uçuş sayısının artırılarak, hava taşımacılığının çeşitlendirilmesi; gümrüklerde kolaylaştırıcı tedbirlerin alınması; fiber optik yüksek hızlı internet hattı inşası da önümüzdeki kısa dönemde başlatılması kararlaştırılan hususlar olur.

Kıbrıs sorununda ise; Ada'daki gerçekler temelinde adil, kalıcı, sürdürülebilir ve karşılıklı olarak kabul edilebilir bir çözüme varılması gerektiği vurgulanır… Temel ve eşitlik haklarını güvence altına alma arzusu taşıyan Kıbrıs Türk halkıyla dayanışma ifade edilirken; Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın, Kıbrıs Türk halkının Türk Devletleri Teşkilatı'na önümüzdeki dönemde katılmaya davet edilmesi talebi de kabul edilir.

Alınan kararlara bakıldığında, 6 ülke arasında 30 yıldan beri bir oya gibi işlenerek oluşturulan Türk Devletleri Teşkilatı; siyasi birlikten çok, askeri zemin üzerine oturtulan ekonomik bir birliktir… Güçlü Türkiye Cumhuriyeti’nin merkezinde; hiç kimseye karşı olmayan, akılcı bir teşkilat için bir araya gelen ülkelerin teker teker karlı çıkacağı somut maddeler içeren bir işbirliğidir.

Türk Devletleri Teşkilatı, Türk dış politikasının çok büyük bir başarısıdır… Önümüzdeki dönemde KKTC’nin de bu birliğe dahil olması ile bu başarı taçlanırken, Kıbrıs Türklerine de çok şey kazandıracaktır.

Günün Sözü

Bir ulus, sımsıkı birbirine bağlı olmayı bildikçe yeryüzünde onu dağıtabilecek bir güç düşünülemez.

Mustafa Kemal ATATÜRK

Görüşlerinizi Bildirin

UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış, Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.

YAZARIN DİĞER YAZILARI

İNGİLİZCE YAZILARI