Lobiler ve Kulis Faaliyetleri - CAN UĞURATEŞ

8 Şubat 2021 Pazartesi 00:41

Ülkeler arası davranış şekillerinde, şirketler arası rekabette, gruplar veya bireyler arası ilişkilerde, iş yerlerinde veya bulunulan herhangi bir ortamda, her şeyin gayet güzel ve sorunsuz olduğu düşünülürken, bir anda durum değişebilir ve bu değişim, oldukça sıkıntılı sonuçları da beraberinde getirebilir. Ülkeler birbirine düşman olurken, savaşlar çıkabilir, ittifaklar değişebilir, şirketler arası rekabet yıkıcı boyutlara ulaşabilir, işyerinde departmanlar arası sorunlar yaşanabilir; bireysel kavgalar, küskünlükler oluşabilir, makam ve mevkiler ile bireylerin davranış şekilleri değişebilir. Her şey normal seviyelerde veya çok iyi ilerlerken, bir anda oluşan bu değişimlerin, mutlaka ki bir nedeni vardır. Bu nedeni her seferinde oluşan konjonktüre ya da bireysel liyakate bağlamak, önemli bir hatadır. Genelde, bir yerlerde, birileri devreye girerek, ilişkilerin güçlenmesinde veya kötüye gitmesinde ya da tamamen değişim göstermesinde katalizör etkisi yapmıştır. Bu konuda kullanılan iki terim vardır: Lobicilik ve kulis faaliyetleri

Devletler arası diplomasilerde ilişkilerin etkin devamlılığı için ilgili bakanlıklar kurulmuş ve konularında görevlendirilmiştir. Ancak, diplomasinin yürütülmesinde gerekli olan birtakım faaliyetlerin, resmiyet dışında yapılması gerekliliği ortaya çıkar. Resmiyet dışında geliştirilmesi gereken faaliyetleri ağırlıklı olarak lobiler yürütür. Lobinin konumuzla ilgili tanımı: Bazı ortak çıkarları olan grupların temsilcilerinden oluşan topluluk olarak anlamını bulur ve bu faaliyeti yürütenlere lobici, faaliyete ise lobicilik adı verilir. Uluslararası ilişkilerde lobi faaliyetlerinin yürütülmesinde en etkin gruplar, ilgili devletin, hedef ülkede bulunan ve etkinliği olan vatandaşlarından oluşur. Bu etkinlik mali tasarruflarla, kişisel ilişkilerle veya yaptırım gücü olarak tanımlanabilecek etkiyi kullanabilme imkanlarıyla oluşabilir. Uluslararası şirketlerin yönetim kademeleri, hedef ülke içinde yaşamını sürdüren tanınmış kişiler, hedef ülkede mevcut diasporadan, yetkili ve etkili makamları işgal eden kişiler ile kazanılmış hedef ülke vatandaşları lobicilik yapabilirken, en önemli lobi faaliyetini diasporalar yürütür. Lobi faaliyetlerin yürütülmesi, bilinçli, planlı bir hareket ile uzman planlaması gerektirir. Yani lobi faaliyetleri, devletlerin ilgili teşkilatları tarafından planlı olarak yürütüldüğünde anlam kazanarak, kazanca yönlenir.

Diasporanın sözlük tanımı: Herhangi bir ulusun veya inanç gruplarının anayurtları dışında azınlık olarak yaşadıkları yer; herhangi bir ulusun yurdundan ayrılmış kolu, kopuntu olarak anlamını bulurken, en önemli ve güçlü lobi faaliyetleri diasporalar tarafından yürütülür. Günümüzde bu faaliyetleri en etkin yürüten örnekler: Ermeni Diasporası ile Yahudi Diasporasıdır.

Ayrıca devletler, mevcut yönetim sisteminin etkin yürütülmesinde, kendi bürokratik yapılanmalarında, hedef kitle üzerinde algı yönetimi maksadıyla veya kanunların meclislerde istenilen doğrultuda oluşturulmasında da lobi faaliyetini yürütebilir ve bu maksatla yasal örgütlenmeler de yapabilir. İstihbarat, iletişim ya da enformasyon adı altında faaliyet gösteren kurumlar bu konuda tam yetkiyle davranışlar sergileyebilir ki tarihsel örnekleri mevcuttur. Hükümetler, iç siyasette kazanıma yönelik lobicilik faaliyeti de yürütebilir. Ayrıca, farklı ülkelerde kurulmuş dernekler de bu konuda oldukça önemli etkin faaliyetlerle, taraf oldukları ülkeye kazanım sağlayabilirler. İlgili ülkelerin istihbarat örgütleri de bu konuda etkin çalışmalar yaparken, 1946’da ABD tarafından kurulan, “Federal Regulation of Lobbying Act” (Lobicilik Kanununun Federal Düzenlemesi) ile lobi faaliyetlerini yasal hale getiren ilk çalışma yapılmıştır.

Günümüz gelişmeleri sürecinde, “Kulis” veya “Kulis Faaliyeti” ile de en çok duyulan kavramlardan olarak karşılaşılır. Kulis kavramının konumuzla ilgili tanımı sözlükte: Bir amaca ulaşabilmek için, ilgili kişiler arasında çalışma yapılan yer; bir işin, bir hareketin gizli hazırlık konuşması olarak tanımlanırken, Kulis Faaliyeti: Toplantı yerlerinde, oturum dışında, çeşitli grupların yaptığı gizli girişim veya çalışma, kulis çalışması olarak anlamını bulur. Her ne kadar tanımdan yola çıkarak bir işe, bir amaca derken doğrudan planlanmış bir eylem gibi algı yaratılsa da kulis faaliyetinin, planlı ve bir hedef doğrultusunda kurgulanarak yapılması dışında, hayatın hemen her aşamasında, yapılan her iş ve eylemde, çoğu kez bireylerin gizli istemlerinden hareketle ortaya çıkıp gruba, topluluğa ve hatta topluma sirayet ederek gelişmelere yön veren bir faaliyet olduğu görülür.

Bir işin, bir faaliyetin planlanma aşamasında, yapılacak olan iş veya eylemin kendine zararı dokunacağını anlayan birey tarafından tepkisel olarak geliştirilen savunma veya yön verilerek istenilen şekle getirmek maksatlı söylemlerle başlatılan kulis faaliyeti, kimi zaman bir anda yaşanan patlamalarla, çok daha geniş boyutlarda etkileşimle, yapılması gereken iş veya eylemin ötelenmesine veya değiştirilmesine yol açarken, bu faaliyeti gerçekleştiren çoğu birey, kendisini doğrudan ve kimi zaman oldukça olumsuz etkileyecek gelişmelere, kendisinin de katkı yaptığının farkında dahi olmaz. Çoğu zaman, bireysel kıskançlıklardan yola çıkarak bilinçaltında kazanıma yönelik geliştirilen ve oldukça basit görünen dedikodular bu kapsama dahil edildiğinde, kulis faaliyetinin toplumun her kesiminde yoğun olarak kendine yer bulduğu ve etkin olduğu sonucuna ulaşılabilir. İş ortamında oluşan ani görev değişimleri, statü değişimleri ve mobing uygulamalarının altında yatan gerçeklerden biri de kulis faaliyetidir ve bir realite: Kulis faaliyeti çoğu kez bireysel kıskançlık dürtülerinden yola çıkılarak, basit içgüdüsel kazanıma yönelik, oldukça basit görülen fısıltılar ardından oluşturulan söylemlerle gelişen dedikodularla başlar.

Çok daha büyük boyutlarda, bu maksatla oluşturulmuş örgütler devreye girdiğinde, devletlerin, ulusların, toplumun menfaatine yönelik planlanan iş veya eylem, yapılan provokasyonlar, ajitasyonlar ve manipülasyonlar ile bir anda hedeflenen kitle algılarında tamamen olumsuz bir görünüme bürünür. Bu durumda da lobiciler veya kulis faaliyeti yürütenler başarıya ulaşmış olur. Bireysel bazda kulaktan kulağa fısıltıyla başlar ve dedikodularla devam eder çoğu kez her şey ama ulaşılan ve gelişmeye devam eden teknolojiyle, kolaylıkla erişilebilen iletişim vasıtalarının etkin kullanımıyla, hedeflenenin çok üstünde yıkıcı, bölücü, öteleyici, ayrıştırıcı etkiyle oldukça vahim sonuçlar ortaya çıkabilir.

Görüşlerinizi Bildirin

UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış, Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.

YAZARIN DİĞER YAZILARI